Een rioollucht in huis is niet alleen vervelend. Rioollucht bevat gassen die bij voldoende blootstelling schadelijk kunnen zijn voor de gezondheid. Een geur die regelmatig terugkomt, is daarom geen situatie om te negeren. Dat betekent niet dat iedere waarneembare rioollucht direct gevaarlijk is. Stoffen zoals waterstofsulfide zijn al bij zeer lage concentraties te ruiken. De daadwerkelijke gezondheidsbelasting hangt vooral af van de concentratie, hoe vaak de blootstelling optreedt en hoe lang deze duurt. De belangrijkste vraag is daarom niet alleen óf er rioollucht wordt waargenomen, maar vooral waar deze vandaan komt en hoe de lucht de woning of het gebouw binnenkomt.
Rioollucht in huis ongezond? Ja!

Wat zit er in rioollucht?
Rioollucht is een mengsel van verschillende gassen die ontstaan bij de afbraak van organisch materiaal. Daarbij kunnen onder andere waterstofsulfide, methaan, ammoniak en kooldioxide vrijkomen. Waterstofsulfide, ook wel zwavelwaterstof genoemd, is waarschijnlijk de bekendste component. Het gas heeft de kenmerkende geur van rotte eieren en kan bij hogere concentraties schadelijk zijn voor de gezondheid. Het bijzondere is dat waterstofsulfide al bij zeer lage concentraties kan worden geroken. Een sterke geur zegt daardoor niet automatisch dat sprake is van een hoge of gevaarlijke concentratie. Andersom is alleen op basis van geur ook niet betrouwbaar vast te stellen hoe groot de blootstelling is. Methaan kan eveneens ontstaan in een rioleringssysteem. Bij normale omstandigheden in een woning is vooral van belang dat rioollucht wijst op een ongewenste verbinding tussen het rioolsysteem en de binnenruimte. Die verbinding hoort er niet te zijn.
Waarom komt rioollucht een woning of gebouw binnen?
Als rioollucht binnen wordt geroken, betekent dit meestal dat lucht uit het afvoersysteem een route naar de binnenruimte heeft gevonden. Dat kan verschillende oorzaken hebben. Denk aan een droogstaand of slecht functionerend waterslot, problemen met de ontluchting van het riool, lekkende aansluitingen, beschadigingen aan leidingwerk of ongewenste luchtstromen via schachten en leidingdoorvoeren. Ook drukverschillen in een gebouw kunnen een rol spelen. Ventilatiesystemen, mechanische afzuiging of weersomstandigheden kunnen ervoor zorgen dat lucht via onverwachte routes wordt aangezogen. De plaats waar de geur wordt waargenomen, hoeft daarbij niet de plaats van de daadwerkelijke bron te zijn. Rioollucht kan zich via technische schachten, plafonds, doorvoeren en andere verbindingen door een gebouw verplaatsen.
Is rioollucht schadelijk voor de gezondheid?
Rioollucht kan stoffen bevatten die schadelijk zijn voor de gezondheid. Hoe groot het risico in een specifieke situatie is, hangt af van de concentraties in de binnenlucht en van de duur en frequentie van de blootstelling. Daarom is het niet correct om iedere rioolgeur direct als acuut gevaarlijk te beschouwen. Maar het tegenovergestelde is evenmin verstandig: een terugkerende rioollucht langdurig accepteren omdat de geur ‘alleen maar hinderlijk’ zou zijn. Naast mogelijke blootstelling kan geurhinder op zichzelf een behoorlijke invloed hebben op het gebruik en de beleving van een woning of gebouw. Bij langdurige of terugkerende klachten is het daarom verstandig om de oorzaak te laten onderzoeken.
Waarom is de oorzaak soms lastig te vinden?
Een rioollucht ontstaat lang niet altijd continu. Klachten kunnen bijvoorbeeld alleen optreden bij harde wind, gebruik van bepaalde afvoeren, veranderingen in de ventilatie of op specifieke momenten van de dag. Dat maakt een eenvoudige visuele controle niet altijd voldoende. Bovendien kan een installatietechnisch probleem op een andere plaats zitten dan waar de geur wordt gemeld. Een geur in een slaapkamer kan bijvoorbeeld via een leidingdoorvoer of schacht afkomstig zijn uit een andere ruimte of zelfs een andere woning. Daarom is het belangrijk om niet alleen naar de afvoer te kijken, maar naar het samenspel tussen riolering, ventilatie, bouwkundige aansluitingen en luchtstromen.
Zie ook pagina: oorzaak rioollucht in huis
Hoe wordt rioollucht onderzocht?
Een goed geuronderzoek begint met het in kaart brengen van de klacht. Wanneer treedt de geur op? In welke ruimten? Is er een relatie met het gebruik van sanitaire voorzieningen, ventilatie of weersomstandigheden? Vervolgens kunnen mogelijke bronnen en verspreidingsroutes worden onderzocht. Daarbij kijken we bijvoorbeeld naar:
- afvoeren en watersloten;
- ontluchting van het afvoersysteem;
- leidingdoorvoeren en schachten;
- bouwkundige aansluitingen;
- ventilatie en luchtstromen;
- technische ruimten en aangrenzende vertrekken.
Waar dat zinvol is, kunnen rookproeven of gerichte metingen worden ingezet om mogelijke luchtverbindingen en bronnen verder af te bakenen. Het doel is niet alleen bevestigen dát er een geurprobleem is. Het onderzoek moet vooral aanknopingspunten geven voor waar de lucht vandaan kan komen en welke maatregelen logisch zijn.
Wat kunt u zelf controleren?
Bij een incidentele rioollucht is het zinvol om eerst enkele eenvoudige zaken te controleren. Kijk bijvoorbeeld of weinig gebruikte afvoeren nog water in het waterslot hebben staan. Een uitgedroogde sifon kan rechtstreeks een verbinding met het riool vormen. Controleer ook of de geur duidelijk uit één afvoer lijkt te komen. Ventileren kan de geur tijdelijk verminderen, maar lost een onderliggende oorzaak niet op. Komt de rioollucht regelmatig terug, treedt deze op verschillende plaatsen op of blijft onduidelijk waar de lucht vandaan komt? Dan is verder onderzoek verstandiger dan telkens opnieuw tijdelijke maatregelen nemen.
Rioollucht blijft terugkomen?
Blijft de rioollucht terugkomen en is niet duidelijk waar deze vandaan komt? Dan kan gericht onderzoek helpen om mogelijke bronnen en verspreidingsroutes in beeld te brengen. Kies hieronder de situatie die op u van toepassing is.
Ik ben particulier
Ik ben zakelijk