Lux of lumen – wat is nou het verschil?
Even simpel gezegd: lumen vertelt ons hoeveel licht een lamp of andere bron uitstraalt. Lux gaat juist over hoeveel van dat licht op een bepaald oppervlak terechtkomt. Je kunt het zo zien: lumen is de totale hoeveelheid water uit een kraan, lux is hoeveel water er in jouw emmer terechtkomt.
De vuistregel: 1 lux = 1 lumen per vierkante meter.
Hoeveel lux geeft daglicht?
Daglicht is allesbehalve constant. Op een zomerse dag met volle zon kan buiten de verlichtingssterkte oplopen tot wel 100.000 lux. Sta je in de schaduw, dan is dat nog steeds zo’n 10.000 tot 25.000 lux. Bij een grijze, bewolkte dag zakken de waarden naar ongeveer 1.000 lux, en bij schemer is het vaak nog maar een paar honderd lux. Binnen – zeker achter glas – blijft er daarentegen vaak maar zo’n 300 tot 500 lux over op een bureau of tafel.
En hoeveel lumen is daglicht?
Hier wordt het wat lastiger. Daglicht zelf heeft geen “lumen”, want lumen hoort bij de lichtbron. Toch kun je het berekenen als je lux en het oppervlak weet:
Lumen = lux × oppervlakte (in m²).
Een voorbeeld: stel dat je aan een raam van 2 m² staat. Op dat moment meet je 20.000 lux daglicht. Dan valt er op dat raamoppervlak 40.000 lumen binnen. Zo kun je een idee krijgen van de enorme lichtstroom die daglicht kan opleveren.
Waarom zijn deze cijfers belangrijk?
Voor buiten is het vooral interessant als vergelijking. Binnen is het relevanter, want daar werk of leef je dagelijks. Normen zoals de EN 12464-1 schrijven bijvoorbeeld voor dat een kantoorwerkplek minimaal 500 lux op het werkblad moet hebben. Voor vergaderruimtes is dat wat lager, en voor precisiewerk juist hoger.
Meten is daarbij cruciaal. Want wat op papier goed lijkt, kan in de praktijk anders uitpakken door raamoriëntatie, schaduw, of kunstverlichting die niet goed verdeeld is.
Zelf meten of laten meten?
Met een eenvoudige luxmeter kun je al een idee krijgen van de lichtniveaus in jouw ruimte. Toch is het niet altijd eenvoudig om metingen goed te interpreteren. Denk aan factoren zoals gelijkmatigheid, reflecties en onderhoudsfactoren.
Tot slot
Daglicht is dus krachtig, maar ook grillig. Buiten gaat het al snel richting tienduizenden lux, terwijl er binnen vaak nog maar een fractie overblijft. Wil je zeker weten of jouw ruimte voldoet aan de normen, of wil je advies over hoe je daglicht en kunstlicht het beste combineert?
Daar kunnen wij je bij helpen. We voeren professionele lichtmetingen uit en vertalen de resultaten naar praktisch advies dat direct toepasbaar is.